Interview Prof. Yves Fassin: "MVO is doen, niet enkel praten. Een MVO-rapport dient dan ook oprecht te zijn.”
Interview met professor dr Yves Fassin over MVO-rapportage.
Interview met professor dr Yves Fassin:
“MVO is doen, niet enkel praten. Een MVO-rapport dient dan ook oprecht te zijn.”
Professor Yves Fassin, doctor in de toegepaste economische wetenschappen, beschrijft in zijn doctoraatsonderzoek het spanningsveld tussen bedrijfsethiek en entrepeneurship. Door de druk op bedrijven om maatschappelijk verantwoord en ethisch te ondernemen bestaat volgens hem het gevaar dat de essentie van de begrippen wordt uitgehold. Economische crisissen en bedrijfssluitingen zorgen ervoor dat bedrijven op het matje geroepen worden om te rapporteren over hun werkwijze. Grote bedrijven worden door ngo’s en dergelijke toenemend onder druk gezet om flitsende CSR-rapporten uit te brengen. En zelf willen ze die inzetten als communicatiemiddel om hun imago op te krikken. Hij heeft een eigen visie over wat een CSR en/of MVO-rapport moet zijn.
Geen woorden maar daden
Yves Fassin: “Een CSR-rapport is een middel, geen doel op zich. Maatschappelijk verantwoord ondernemen moet je gewoon doen, en er niet enkel over spreken. En als je communiceert, wat ergens begrijpelijk is als er veel geld en tijd in zo’n rapport steekt , moet datgene wat je zegt oprecht zijn. Er moeten concrete acties aan verbonden zijn. Maatschappelijk verantwoord ondernemen is werken aan de implementatie van wat je op die vlakken wil doen en ervoor zorgen dat het consistent doorgevoerd wordt. Zo eisen steeds meer grote bedrijven MVO – maatregelen van hun leveranciers, maar willen ze tegelijkertijd wel het goedkoopste product. Dat gaat natuurlijk niet. Tegelijkertijd zijn er talloze KMO’s die allang initiatieven hebben op MVO-vlak maar dat niet aan de grote klok hangen.” Ook Europa is steeds meer voorstander om bedrijven aan te zetten tot het rapporteren over hun initiatieven op het vlak van MVO.
Wat is er mis met veel MVO-rapporten?
Yves Fassin: “Het probleem met de communicatie naar stakeholders toe is dat nog te vaak de vorm primeert op de inhoud. En voor die vorm zijn – vaak dure – consultants nodig. U begrijpt dat die nu natuurlijk een belangrijke lobby beginnen te worden binnen de Europese instellingen, ze creëren een nieuwe markt voor zichzelf omdat ze een iso – certificaat propageren voor CSR – rapporten. De essentie van een rapport moet echter vanuit de onderneming zelf komen, niet van regeltjes of consulenten. De mentaliteit, de waarden en de bedrijfscultuur zijn cruciaal om maatschappelijk verantwoord te werken, maar dat kan je niet zomaar institutionaliseren. Positief aan zo’n rapport is wel dat het kan sensibiliseren. Daarom vind ik dat communicatie over MVO best discreet en intern plaatsvindt. Het zijn immers voornamelijk de medewerkers van een bedrijf die de reputatie hoog kunnen houden.”
MVO- rapporten kunnen misleidend zijn?
Yves Fassin: “Die kans bestaat. Ethisch en maatschappelijk verantwoord ondernemen worden verward. Het is niet omdat je een rapport opstelt of zelfs een interne dienst voor MVO hebt dat je ook effectief ethisch bezig bent, dat moet immers blijken uit het geheel van acties van een bedrijf. Een bedrijf dat bijvoorbeeld uitpakt met het feit dat ze afval grondig sorteren en dus voor het milieu zorgen, maar daarnaast nooit de overuren van haar medewerkers betaalt doet niet aan MVO. Hetzelfde voor pakweg producenten van biologische producten waar verkopers beoordeeld worden op zakencijfers, zonder rekening te houden met de eventuele onethische truuks die ze daarvoor bovenhalen. Je kan geen CSR-discours voeren als je als baas voor jezelf een gouden parachute onderhandeld hebt. Dan laat je anderen met de problemen achter. Ik hoop dat men kan leren uit de economische crisis en terug meer naar de essentie van MVO gaat: niet enkel praten, maar actie ondernemen. Een rapport mag niet de reactie zijn op de vraag van drukkingsgroepen.”
Inhoud dient te primeren op vorm
Hoe dient een goed MVO-verslag eruit te zien?
Yves Fassin: “Een echt MVO-verslag heeft pas waarde als het oprecht is, als er een band bestaat tussen woorden en daden. Het is ook niet juist slechts op één thema toe te spitsen, want MVO is een leerproces, in verschillende stappen met acties op verschillende vlakken. Een bedrijf staat immers niet op zichzelf, het zit in een economisch weefsel en heeft meer dan een louter economische rol. MVO wil zeggen dat je aandacht hebt voor alle groepen die betrokken zijn de onderneming, dus niet enkel de aandeelhouders. Een bedrijf beïnvloedt klanten, personeel, leveranciers, de omgeving. Het omgekeerde geldt ook.”
Professor Doctor Yves Fassin is burgerlijk ingenieur bouwkunde en volgde een postuniversitair programma bedrijfsbeheer. Hij begon zijn loopbaan als assistent bij professor André Vlerick. In 1981 werd hij de eerste directeur van de Interfacedienst van de Universiteit Gent, en vervolgens secretaris-generaal van de European Venture Capital Association. Sedert 15 jaar leidt hij een metaalconstructiebedrijf. Hij is lid van het KMO Comité van het Verbond van Belgische Ondernemingen en van Agoria.
Momenteel geeft prof. Dr. Fassin ondermeer les aan de UGent en de Vlerick Leuven Management School. Hij won de “2008 Emerald/EFMD Outstanding Doctoral Research Award” in de categorie Management & Governance van Emerald Publisher – European Foundation for Management Development voor zijn doctoraat “Business ethics, stakeholder management and related fields in entrepeneurship: an analysis of concerns, perceptions and inconsistencies”.
Veerle Mertens
Meer info:
