Diversiteitsplannen, aantrekkelijk voor elke organisatie

bedrijf:

SERR, RESOC

Diversiteitsplan?
Een diversiteitsplan is een laagdrempelig instrument dat aan de basis ligt van een sterk diversiteitsbeleid. In een diversiteitsplan staan concrete initiatieven om drempels voor kansengroepen als arbeidsgehandicapten, allochtonen en 50-plussers weg te werken. Vergis u niet, want het heeft aandacht voor de competenties van alle werknemers. Aan de hand van een diversiteitsplan optimaliseert u met andere woorden het gehele personeelsbeleid.

In een diversiteitsplan wordt aandacht besteed aan de volgende aspecten:

1. Streefcijfers voor instroom, doorstroom, retentie of opleiding van kansengroepen aangeven,
2. Veranderende verschillen op de werkvloer waarderen met het oog op interne sensibilisering en het creëren van draagvlak voor het gevoerde of te voeren diversiteitsbeleid,
3. De resultaten van het diversiteitsplan verankeren met het oog op het voortzetten en verbeteren van het ontwikkelde beleid.

Het plan wordt steeds op maat gemaakt. Het kan aldus verschillende soorten acties omvatten, zoals werving en selectie, onthaal, opleidingsbeleid, retentie of coaching van leidinggevenden. Om in aanmerking te komen voor een diversiteitsplan, moet uw onderneming een profit, social profit, KMO, vzw of lokaal bestuur zijn gevestigd in Vlaanderen of Brussel. Het plan moet opgesteld worden voor een periode tussen 12 en 24 maanden.

Vier soorten
Er zijn vier verschillende soorten diversiteitsplannen:

1. Het instapdiversiteitsplan fungeert als een opstap naar een divers HR-beleid,
2. Het klassiek diversiteitsplan bevat een volledige en planmatige aanpak in vier stappen, met onder meer aandacht voor opleidings- en competentiebeleid en kwaliteit van de arbeid,
3. Het groeidiversiteitsplan wordt geïmplementeerd met oog op de verankering van het diversiteitsbeleid in het strategisch beleid van de organisatie,
4. Het clusterdiversiteitsplan, een gelijklopend diversiteitsplan in cluster van meerdere bedrijven of bedrijfseenheden in een groep, regio of sector.

Het departement Werk en Sociale Economie (WSE) van de Vlaamse overheid becijferde dat het instapdiversiteitsplan met 39% en clusterdiversiteitsplan met 29% het populairst waren in 2009. Het lijstje wordt afgesloten met het klassiek diversiteitsplan (24%) en het groeidiversiteitsplan (10%).

Onthaaldraaiboek
Een diversiteitsplan omvat een stand van zaken inzake diversiteit. Kritische analyse is daarbij essentieel. Het plan biedt een antwoord op de volgende vragen:

1. Wat is het probleem dat men wil aanpakken?
2. Wat zijn de belangrijkste oorzaken hiervan?
3. Welke remedies kunnen hiervoor ingezet worden?
4. Hoe zullen de acties doorgevoerd en geëvalueerd worden?

U kunt actie ondernemen op verschillende vlakken zoals audits, werving en selectie, personeelsbeleid/HRM, onthaal, opleiding, veiligheid en non-discriminatie. Een greep uit het aanbod van mogelijke acties:

• Audit inzake personeelstevredenheid, stress, veiligheid, ergonomie enzoverder. Op basis hiervan kunt u kleine aanpassingen doorvoeren op de werkvloer en informatie op maat van de medewerkers garanderen,
• Werving & selectie: meer kandidaten aantrekken door gelijkekansenvisie te vermelden in vacatures,
• Personeelsbeleid/HRM: loopbaanbeleid introduceren waardoor u kunt achterhalen hoe uw medewerkers hun loopbaan willen zien evolueren,
• Onthaal: onthaalbrochure of video en een onthaaldraaiboek maken,
• Opleiding: weerbaarheidstraining voor kansengroepen,
• Veiligheid: EHBO-training op maat van bepaalde doelgroepen,
• Non-discriminatie: gedragscode opstellen m.b.t. omgaan met een divers personeelsbestand en divers klantenbestand.

Subsidies
Een diversiteitsplan heeft zowel direct als indirect voordelen voor alle werknemers en toekomstige werknemers. De organisatie zelf doet er eveneens zijn voordeel mee. Sinds 2000 werken dan ook al bijna 5000 bedrijven en organisaties in Vlaanderen en Brussel met een diversiteitsplan.

Vier van die organisaties zijn de Vrije Universiteit Brussel (VUB), de FOD Binnenlandse Zaken, mediabedrijf Alfacam en opslag- en archiefsystemenspecialist Almasy. Over diversiteit bij Alfacam en Almasy leest u meer in deze brochure vanaf pagina 27.

Een ander voordeel is dat de Vlaamse overheid bedrijven met een diversiteitsplan subsidieert. Het uitgekeerde bedrag wordt bepaald aan de hand van het soort plan dat geïmplementeerd wordt. Een overzicht van het gesubsidieerde bedrag per soort:

1. Instapdiversiteitsplannen krijgen een subsidie van maximum 1/2 van de kosten van het plan. Het plafond is 2 500 euro,
2. Klassieke diversiteitsplannen krijgen een subsidie van maximum 2/3 van de kosten van het plan. 10 000 Euro is het maximum, 
3. Clusterdiversiteitsplannen (minstens 4 bedrijven/entiteiten samen) krijgen een subsidie van maximum 2/3 van de kosten van elke te subsidiëren deelnemende organisatie, met een plafond van 3.000 Euro per organisatie,
4. Groeidiversiteitsplannen krijgen een subsidie van maximum 1/2 van de kosten van het plan met 2.500 Euro als maximum.

Hoe aanvragen?
De aanvraag om een plan op te starten, moet u voorleggen aan de SERR van de regio waar uw organisatie gevestigd is. Hiervoor neemt u contact op met de projectontwikkelaars van de SERR of RESOC. Zij bieden u gratis begeleiding voor het opstellen en opvolgen van het diversiteitsplan.

Het aanvraagformulier en alle informatie die u nodig hebt, vindt u hier. De invulformulieren werden bewust eenvoudig en kort gehouden. Bedrijven moeten dus niet bang zijn voor een administratieve rompslomp.

Meer weten?
Op de website van het departement WSE  vindt u onder meer een handleiding rond diversiteitsplannen, algemene informatie waaronder contactgegevens en statistieken.
Op de website van vzw Mentor staat een handige brochure waarin alles aan de hand van stappenplannen duidelijk uitgelegd wordt.